Orde in de chaos

Orde in de chaos

Meer connectie met jezelf

Bij jezelf blijven. Wat betekent dat nou eigenlijk? Ik zie het als een bewustwordingsproces waarin je positief bent afgestemd op / met jezelf. Je gaat de dag door terwijl je blijft checken bij jezelf. Hoe voelt dit? Vanuit daar dan keuzes maken. Jezelf motiveren maar ook ondersteunen als dat nodig is. Goed voor jezelf zorgen en voor jezelf opkomen.

Als je ‘s ochtends wakker word zijn je gedachten en aandacht vaak overal, behalve bij jezelf. Bij de wekker, de kinderen, opstarten van de dag, wat je allemaal moet doen vandaag… Herkenbaar? Wat zou het je opleveren als je leert te vertragen? Meer connectie met hoe je je voelt, en jezelf daar op afstemmen: daar gaat het uiteindelijk om.

Oke. Helder. Wat zou de volgende stap kunnen zijn? Juist ja, nu je meer tijd voor jezelf hebt mag je ook eens meer gaan voelen en ZIJN in het moment. Kijk eens kritisch naar je weekplanning en wat is nu echt belangrijk? Is er voldoende tijd voor jezelf ingepland? Wat voor gevoel krijg je als je naar je planning kijkt? Ben je jezelf ook bewust van wat je de hele dag door tegen jezelf zegt?

Friendly reminder: Weet waar jij je energie in stopt. In deze tijd kun je het beste de energie in jezelf steken.

5 tips om bij jezelf te blijven

Tip 1 Doen wat goed voor jou is

Hiervoor is wel wat innerlijke discipline nodig:

Je gaat in de ochtend en avond even mediteren. Elke dag even inchecken bij jezelf. De oorspronkelijke betekenis van discipline / inspanning is: dat doen wat goed voor jou is. Als je discipline vervang door “Ik ga elke ochtend even doen wat goed voor me is of ‘s avonds even zitten en doen wat goed voor me is”. Dan krijgt het meteen een heel ander gevoel.

Als je elke dag even incheckt bij jezelf, weer even terugkeert op je diepste bestaansgrond, dan doe je wat goed voor je is. Je kunt het zien als een soort geestelijke hygiëne.

Neem gerust contact op voor een – audio bericht voor op je telefoon – door mij ingesproken geleide meditatie.

 

Tip 2 (Emotionele) aandacht voor jezelf

Emotionele aandacht is naast zuurstof, drinken en eten een van de belangrijkste levensbehoefte. Wanneer baby’s geen emotionele aandacht krijgen, sterven ze. Dat geldt ook voor jou. Wanneer jij onvoldoende emotionele aandacht krijgt, heeft je leven weinig zin. Je wordt down, futloos en depressief. Je ervaart het leven als een grote leegte.

Mensen zijn sociale wezens en hebben allen behoefte aan geborgenheid, warmte en liefde van anderen. Emotionele aandacht voor elkaar is nodig. Het houdt je in leven. Je voelt je geliefd, begrepen, verbonden en waardevol. Plan vanaf nu minstens één dag in de week iets in voor jezelf waar jij een warm hart van krijgt, waar jouw bloed sneller van gaat stromen. Het liefst een activiteit waar je de volledige aandacht voor jezelf hebt.

 

Tip 3 Luister naar jezelf

Naar jezelf luisteren, is voor veel mensen erg lastig blijkt in de praktijk. Aangezien dit een belangrijk onderdeel van bij jezelf blijven is, is het goed om er gericht mee aan de slag te gaan. Naar jezelf luisteren heeft niet alleen te maken met je eigen normen en waarden en daar trouw aan blijven, maar vooral ook met dat welbekende onderbuikgevoel dat meer dan eens goed zit.

Naar jezelf luisteren betekent niet dat je je niet kunt aanpassen aan anderen, maar wel dat je weet wanneer je dat niet wilt. Het betekent niet dat je niet flexibel kunt zijn, maar wel dat je daarbij niet over je eigen grenzen gaat.

 

Tip 4 Geef je grenzen aan

Iedereen heeft grenzen. Die grenzen kunnen te maken hebben met dingen die je wel of niet wilt doen, maar die grenzen kunnen ook gevoelsmatig zijn. Op het moment dat jij je ergens niet prettig bij voelt, dan mag je dat toegeven of aangeven. Daar is niets mis mee en daar hoef je je absoluut niet voor te schamen. Dat naderen er geen moeite mee hebben of dat anderen misschien teleurgesteld in je zijn of boos op je worden omdat jij aangeeft dat jij het niet prettig vindt, doet er niet toe. Het maakt het uiteraard wel enger om je grens daadwerkelijk aan te geven, maar die grens (laten) overschrijden omdat je je mond niet open durft te trekken, is eigenlijk nog veel vervelender.

Durf aan te geven wat je wel en niet prettig vindt, hoe eng je dat misschien ook vindt. En misschien nog belangrijker: durf het toe te geven naar jezelf. Want dat is vaak nog het meest lastig.

 

Tip 5 Investeer in jezelf

Als je wilt leren om bij jezelf te blijven, is het belangrijk dat je weet wieDan kun je eens onderzoeken om een traject te gaan volgen dat zich hierop richt. je bent, wat je wilt en wat je belangrijk vindt. Daardoor ben je namelijk in staat om keuzes te maken die bij je passen. Hierbij is het belangrijk dat je luistert naar jouw gevoel en dat je daarop durft te vertrouwen. Dat wat anderen vinden en denken, staat namelijk los van wie jij bent en wat jij vindt en denkt.

Heb je moeite met bij jezelf te blijven? Of weet je niet goed hoe je dat zou moeten doen en kun je daar wel wat hulp bij gebruiken? Dan kun je er eens over nadenken om een traject te gaan volgen dat zich hier op richt. Kijk hiervoor op de pagina Aanbod – Trajecten op maat.

Effectiever omgaan met boosheid 🧘‍♀

Effectiever omgaan met boosheid 🧘‍♀

Secondaire emotie

Woede is vaak een secondaire emotie. Het volgt in een snelle reactie op emoties zoals angst, frustratie, verdriet of machteloosheid.⁣ In je boos zijn kun je niet meer helder denken. Je kunt een lijn trekken van geïrriteerd zijn naar je geërgerd voelen, boos zijn, woede en naar razernij. De boosheid versluiert de primaire emoties. Het lijkt alsof je de pijn van bijvoorbeeld schaamte, verdriet, machteloosheid niet voelt. De bron van het boos zijn is meestal het eigen ego.⁣

Jouw zelfbeeld wil jij je niet laten afpakken. Het is een uiting om je eigen overtuigingen te verdedigen. Als iemand iets zegt of doet wat je kwaad maakt, dan lijdt je. Vanuit het ego bewustzijn wil je iets terug doen, zodat ook de ander lijdt. Daardoor denk je minder last van de situatie te hebben. De ander doet er vervolgens een schep bovenop, op je zwakke plek. Met als gevolg dat de boosheid overgaat in woede en misschien wel in razernij. Wat je ook in een staat van woede zegt, schreeuwt of doet, 𝘩𝘦𝘵 𝘳𝘪𝘤𝘩𝘵 𝘴𝘤𝘩𝘢𝘥𝘦 𝘢𝘢𝘯.⁣ Als je huis in brand staat, is het van belang om je huis binnen te gaan, zodat je de brand kunt blussen. Als je achter de brandstichter aanrent? Brand je huis tot de grond toe af. ⁣

 

Je boosheid omarmen

Woede is als een krijsende baby die om aandacht vraagt. Op het moment dat je met zuivere aandacht in – en uit ademt kun je in contact zijn met jezelf, dan is er de energie om je woede te omarmen:⁣

❁ om ruimte te geven aan je emotie⁣

❁ om nieuwsgierig te zijn naar de boodschap van je emotie⁣

❁ om te zien wat je ervan hebt geleerd⁣

❁ om je denken te zuiveren⁣


De adem is een verbindende kracht tussen het lichaam en de geest. Het fysieke en het mentale is met elkaar verbonden. Het is belangrijk om goed voor je lichaam te zorgen… De manieren van eten, het consumptiepatroon is daarom belangrijk… Door woede uitbarstingen kunnen we het lichaam schaden. Geen uitdrukking geven aan gevoelens van boosheid, frustratie en ergernis leidt tot het vastlopen van de levensenergie met als gevolg een blokkade. Dit heeft gevolgen voor het geremd voelen in het uitvoeren van nieuwe plannen en voor beperkingen van een creatieve stroom. Vooral de lever is gevoelig voor emotionele conflicten.

 

Herkenning

Herken jij dat ook? Heb jij ook wel eens momenten waarop je blijft hangen in boosheid en dat je hoopt daarmee effect te hebben op de ander? Dat je gewoon even geen antwoord geeft als ze iets vragen?

Hoe voelt dat? Word je er gelukkig van? Maakt het je blij? Zorgt het ervoor dat de situatie op een positieve manier verandert? Brengt het jullie dichter bij elkaar of bij een oplossing? Of bezorgt het je een rotgevoel, maakt het je verdrietig, houdt het de situatie in stand en drijft het jullie verder uit elkaar? Met de volgende stappen stop je met het drinken van gif, zonder je boosheid weg te stoppen:

 

Stap 1: Aandacht voor je gevoel

Zolang je met de ander bezig bent, ben je niet echt bezig met jouw eigen gevoel. Stap dus even (letterlijk of figuurlijk) uit de situatie en geef aandacht aan jouw gevoel. Dat begint met je lichaam. Wat voel je in je lichaam? Waar voel je dat? Hoe voelt het precies? Neem hier de tijd voor, onderzoek je lichaam net zolang tot je merkt dat je wat rustiger wordt van binnen.

 

Stap 2: Wat is er echt aan de hand

Stel jezelf dan de vraag “wat is er echt aan de hand?” Meestal zit er onder boosheid een ander gevoel. Misschien ben je onzeker, voel je je niet gewaardeerd, ben je verdrietig  of is er iets anders aan de hand.

 

Stap 3: Welke behoefte heb je

Als je weet wat er aan de hand is, dan kun je onderzoeken welke behoefte er is bij jou. Heb je bijvoorbeeld behoefte aan rust, wil je gezien/gehoord worden of verlang je naar harmonie?

 

Stap 4: Ga in gesprek

Ga daarna het gesprek met de ander aan. Als je ontspannen genoeg bent is het heel waardevol als je eerst de ander aan het woord laat. Lukt dat niet, begin dan gewoon met jouw eigen stukje. Vertel rustig waarom je boos bent geworden, vertel wat je voelde én vertel wat je behoefte is. Onderzoek dan met elkaar of en zo ja op welke wijze aan die behoefte tegemoet kan worden gekomen.

 

Bronnen:

  • het artikel “invloed van woede op onze vertering”
  • www.nieuwetijdskind.com
Cijfers en feiten

Cijfers en feiten

Welke mensen lopen het meeste risico om vanwege stressgerelateerde klachten uit te vallen en waarom? Vaak zijn sensitieve mensen de werknemers die loyaal zijn, een groot verantwoordelijkheidsgevoel hebben. Degenen die altijd klaar staan voor collega’s, de neiging hebben zichzelf weg te cijferen. Ze hebben aandacht voor harmonie binnen het team, oog hebben voor detail.

Sensitieve mensen vinden het vaak lastig om grenzen aan te geven en hebben moeite met de hoeveelheid prikkels in bijvoorbeeld een kantoortuin. Ze reageren sterk op incongruent gedrag en denken diep voordat ze met een reactie komen. Herken je deze werknemers in je organisatie? Dit zijn de (hoog)sensitieve werknemers, van wie er tussen de 15 en 20% rondlopen binnen iedere organisatie.

Een aantal cijfers en feiten op een rijtje vanuit TNO ARBO balans 2018 in samenwerking met ARBONED.

  • Sectoren met de meeste burn-out zijn horeca, onderwijs en gezondheidszorg
  • De gemiddelde duur van een burn-out is 8 maanden
  • De leeftijdsgroep met de meeste burn-out gevallen is tussen de 25 – 30 jaar.
  • Vooral een hoge werkdruk in combinatie met een lage autonomie verhogen het risico op werkstress en op uitval door een burn-out.

Bron: Hooggevoelig heel gewoon

 

Hoe werkt dat hoogsensitieve brein?

Via wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat het hoogsensitieve brein iets anders in elkaar zit dan het niet-hoogsensitieve brein. Bij een gelijksoortige opdracht, waarbij naar foto’s werd gekeken, werd bij hoogsensitieve mensen meer activiteit in de hersenen gemeten. De hersenengebieden lichtten feller op. Maar daarnaast lichtten ook méér hersengebieden op dan bij niet hoogsensitieve mensen. Dit wijst op een intensere waarneming en een diepere verwerking van de stimuli. Doordat de informatie met veel meer hersengebieden wordt verwerkt, worden er meerdere analyses gemaakt en nieuwe verbanden gelegd.

 

Een uurtje uit het raam staren

Een ander interessant feit over de hersenen is de werking van het Default Mode Network. Dat is het gedeelte van de hersenen dat ‘aanslaat’ als je in rust bent, niets doet. Het Default Mode Network houdt zich bezig met reflectie, verbanden leggen tussen verschillende gebeurtenissen, fantaseren over hoe het zou kunnen zijn. Ook houdt dit stukje van je hersenen zich bezig met morele besluitvorming: is het wel goed wat er is gebeurd? Dit stukje brein is bij hoogsensitieve mensen veel actiever dan bij niet HSP. Zo kan een HSP rustig een half uurtje uit het raam kijken en heeft ook vaak niet zoveel moeite met ergens te wachten. Er is zoveel om te overpeinzen. Het betekent ook dat hoogsensitieve mensen vaak een situatie opnieuw afspelen in hun hoofd en zich daarbij afvragen of ze wel het juiste hebben gedaan. Dat is dus het Default Mode Network dat zo actief is bij hoogsensitieve mensen.

 

Voelen wat een ander doet

Per toeval werd het bestaan van spiegelneuronen ontdekt door Rizzolatti. Hij maakte breinscans bij apen en in de pauze pakte een van de onderzoekers een voorwerp, terwijl een aap toekeek. In de hersenen van de aap werden de breingebieden actief die actief zouden worden als de aap zèlf dat voorwerp zou pakken. Dus hoewel de aap alleen maar toekeek, ‘dacht’ zijn brein als het ware dat hij het zelf oppakte. Dit is de basis van het grote empathische vermogen dat hoogsensitieve mensen hebben. Doordat ze veel spiegelneuronen hebben, voelen ze heel goed aan wat andere mensen meemaken. Bijna alsof ze het zelf meemaken. En dit is ook de reden dat HSP zich snel laten beïnvloeden door de gemoedstoestand van anderen. Ze nemen die gevoelens snel over.

 

Sterke emotionele reactie

Jadzia Jagielloicz onderzocht of (hoog)sensitieve mensen intensere emoties ervaren. Daarvoor kregen een groep hoogsensitieve mensen en een groep niet HSP verschillende positieve en negatieve foto’s te zien. Uit een vragenlijst die ze naderhand moesten invullen, bleek dat bij de HSP zowel de positieve als de negatieve beelden veel sterkere emoties opriepen. Dat betekent, dat eenzelfde situatie door HSP als veel emotioneler wordt ervaren dan door niet hoogsensitieve mensen.

Uit een test door Elaine Aron bleek dat het humeur van hoogsensitieve mensen sterker wordt beïnvloed door stress. Ze liet 160 psychologiestudenten vraagstukken oplossen. Er waren twee versies: een gemakkelijke en een moeilijke. De sensitieve mensen die de moeilijke test hadden gemaakt, voelden zich na afloop veel slechter dan de sensitieve mensen die de gemakkelijke test hadden gemaakt. Bij de niet sensitieve mensen was er géén verschil in het humeur van de studenten. HSP ervaren dus meer stress door omgevingsfactoren, terwijl deze op niet HSP geen impact hebben.

 

Eerst kijken, dan doen

Sensitieve mensen hebben het zogenaamde ‘Pauze-to-check’ systeem. In een nieuwe situatie wordt eerst de situatie geanalyseerd. Het brein maakt verbinding met eerde ervaringen om de situatie te kunnen analyseren. Zo lang als het niet helemaal duidelijk is hoe de nieuwe situatie geduid moet worden, blijft het brein zoeken. Als de situatie voldoende geanalyseerd is gaat de HSP bedenken wat de optimale optie is: als ik dit doe, dan gebeurt dat. kenmerkend voor hoogsensitieve mensen is, dat het gezamenlijke welzijn vaak hoger scoort dan het eigen welzijn. Verschillende scenario’s passeren de revue, terwijl het gezamenlijk belang daarbij voorop staat. Daarna pas gaat de HSP reageren. Door al deze stappen die doorlopen zijn, is het vaak niet mogelijk om ad-rem te reageren. De uiteindelijke uitkomst kan zelfs voor een niet sensitief mensen onbegrijpelijk zijn, omdat ze de gedachtegang gemist hebben.

 

Meer onderzoek is nodig

Judith Homberg, hoogleraar neurowetenschappen, zegt in het NRC Handelsblad: ‘Er is nog relatief weinig onderzoek gedaan naar de hersenen van hoogsensitieve mensen. Het is belangrijk dat er meer onderzoek komt. Het is gewoon een eigenschap die goed óf slecht kan uitpakken. Er zijn mensen die er echt last van hebben. Daarom is het belangrijk dat ook psychiaters, psychologen en huisartsen er kennis van krijgen, om mensen de juiste hulp te kunnen bieden’. Esther Bergsma, sociaal-wetenschappelijk onderzoeker, zegt in haar boek ‘Het hoogsensitieve brein’: De interpretatie van breinonderzoeken is ingewikkeld. Het brein blijkt met elke ontdekking nog complexer dan we al dachten. Wat er nu bekend is, is het resultaat van gedegen onderzoek. Toch kan over enkele jaren blijken dat de conclusies die we eraan verbinden genuanceerd moeten worden’.

 

Informatieverwerking en analyse

Een sensitief mens heeft meer tijd nodig om de aangereikte informatie te verwerken, en komt dan tot een meer complete analyse van de situatie. Elaine Aron, psychotherapeut en onderzoeker, verwoordt dat mooi in een voorbeeld:

Stel je een lopende band voor met sinaasappels. De sinaasappels hebben drie formaten: klein, middel en groot. Ze moeten aan het eind van de band door drie gaten: klein, middel of groot. Bij sensitieve mensen liggen er veel meer sinaasappels op de lopende band, en ze hebben tien verschillende groottes, van klein naar groot. Aan het eind van de band moeten deze sinaasappels door tien gaten. Een meer complex proces. Uiteindelijk is alles heel netjes geordend, maar de band slaat ook wel eens op tilt. Dan hopen de sinaasappels zich op voor de gaten kunnen de juiste ingang niet meer vinden. Dan moet de band even op tilt, tot alles gesorteerd is, en kunnen we weer verder.

Zo kun je de informatieverwerking van een hoogsensitief mens zien. Diegene heeft af en toe even rust nodig om alles te verwerken.

Bron: HSP magazine, Lente 2020